Рейтинг:   / 23

ПлохоОтлично 

Татарстан Республикасы Баулы муниципаль районы

 муниципаль бюджет гомуми белем   учреждениесе

   «Ю.А. Гагарин исемендәге 3 нче санлы гомуми белем  мәктәбе»

                                     

                                                                                       

 

Аңлатма язуы

 

Бу түгәрәк укучыларның артистлык сәләтен, сәнгатьле сөйләм күнекмәләрен, логик фикерләүләрен үстерү максатыннан чыгып оештырылды. “Драма” түгәрәге, исеменнән үк күренгәнчә, театр, сәнгать, җыр-бию яратучы укучыларны туплады. Бу түгәрәк шулай ук сәхнә серләренә төшенү, тамашачылар алдында үз-үзеңне тотарга өйрәнү бурычларын үз эченә ала.

Түгәрәктә  сәләтле балалар белән күмәкләп, шулай ук индивидуаль эшләү дә урын алган. Чөнки мәктәбебездә сәнгать сөюче балалар бик күп.  Шундыйларны сайлап алып һәм теләк-хыялларын истә тотып эшләү уңышлы булыр дигән фикергә килдем.

         Һәр халык үзенә хас булган, гореф-гадәтләргә бай. Соңгы вакытта туган телебезгә, шулай ук борынгыдан килгән йолаларга игътибар бик нык артты, чөнки татар халкының, башка халыклар кебек үк тарихы, үткәне бик бай, йола-бәйрәмнәре һәм уеннары да күп төрле.

Түгәгрәк программасын төзгәндә, укучыларны шушы халык бәйрәмнәре һәм йолалары үрнәгендә тәрбияләү, җыр-биюләрне, такмак-такмазаларны өйрәтү, шулар аша дуслык хисләре тәрбияләү, милли хисләр, туган җиргә мәхәббәт хисләре тәрбияләү алгы планга куелды.

Түгәрәктә йөрүче укучыларны балалар шагыйрьләре, әсәрләре белән тирәнрәк тыныштыру, аларның әсәрләрен күбрәк уку теләге уяту максатлары да күздә тотылды.

Укучылар шулай ук үткән темалар ярдәмендә иҗади эш итеп шигырь, әдәби әсәр, мәсәл укырга өйрәнеп, сәхнәдә күрә белү, тыңлый һәм ишетә белү күнекмәләрен үстерә ала.

Түгәрәккә йөрүче укучылар югарыда күрсәтелгән белем һәм күнекмәләрне камилләштерергә тиеш.

Түгәрәк дәресләрендә татар теле, әдәбияты, рәсем, җыр сәнгате, уеннар һәм сәхнә әсәрләре бәйләнештә бирелә. Дәресләр халкыбызның гореф-гадәтләрен, әдәбиятын, мәдәниятын өйрәнүгә нигезләнә.

Укучыларның активлыгын, иҗади эшчәнлеген, кызыксынучанлыгын үстерүгә күнекмәләр формалаштыруга төрле иҗади биремнәр, күнегүләр бирелә, эзләнү методы  кулланыла. Программа ике елга исәпләнгән.

              

                                                                 

                                                    Түгәрәкнең максаты:

 

1.      Милли рухи байлыкны тирәнрәк күзалларга ярдәм итү;
2.      Татар халкының рухи әхлакый сыйфатларын ныклап үзләштерү;
3.      Туган якның тарихы һәм мәдәнияте белән танышу,  традицияләрне һәм милли бәйрәмнәрне өйрәнү;
4.      Укучыларда милли үзаң тәрбияләү – халкыбыз тарихын яхшы белүче, милләте белән горурланучы шәхесләр тәрбияләү.
5.      “Шәхес формалаштыруга юнәлтелгән технология аша укучыларда әдәбиятка-сәнгатькә мәхәббәт тәрбияләп, иҗади үсешләрен булдыру”.

                                                                           Түгәрәкнең бурычлары:

 

1.      Чыгыш ясау, аралашуга өйрәтү, сәнгатьле сөйләм күнекмәләрен үстерү .
2.      Укучыга үзенең сөйләм осталыгын, талантын сынап карарга шартлар тудыру, киләчәктә һөнәр сайларга юнәлеш бирү;
3.      Әңгәмәдә катнашып, үз фикереңне әйтә белергә өйрәтү.
4.      Укучыларны түгәрәк эшенә җәлеп итү, театр белән кызыксыну уяту.
5.      Сәнгать әсәрләренә мәхәббәт уяту.
6.      Укучыларның артистлык сәләтен, иҗади талантларын күрә, уңышларга дәрт уята алуга ирешү.
7.      Сәнгатьле сөйләм күнекмәләрен үстерү.
8.        

№	Темасы	Сәгать саны	Үткәрү вакыты		Искәрмә
			План	Факт
	Укучыларны туплау. Түгәрәкнең эш планы белән таныштыру. Инструктаж үткәрү.	2
	Оештыру эшләре.  Түгәрәк әгъзаларының бурычлары.	1
	Сәнгатьле сөйләм күнекмәләрен үстерү.	2
	Сәхнә теленең тормыштагы гади телдән аермасы. Хәрәкәтләр, мимика һәм гәүдә тотышы нәрсәләр турында сөйли?	2
	Сәхнә өчен куелган уеннарны өйрәнү	2
	Сәхнә серләренә өйрәнү. Видеоязмалар карау.	2
	Киенү-бизәнү осталыгы. Декорациянең роле.	2
	Татар халык иҗаты. Татар халык җыры өйрәнү. Җырлар тыңлау. Бишек җырлары.	2
	Кассетадан балалар өчен җырлар тыңлау. Балалар өчен җырлар өйрәнү.	2
	Татар халык биюе	2
	Татар халык әкиятләре.	2
	“Чәчәкләр аланында” сәхнә уенының эчтәлеге белән танышу. Рольләргә бүлеп уку.	2
14.	“Үги кыз” әкият-пьесаның эчтәлеге белән танышу. Рольләргә бүлеп уку.	2
15.	Сценарийны кабатлау.	2
16.	Сценарийны кабатлау. Хәрәкәтләр.	2
17.	Сценарийны кабатлау.	2
18.	Киемнәр әзерләү.	2
19.	Сәхнәдә чыгыш ясауга әзерлек.	2
20.	Сәхнәгә кую.	2
21.	Рольле уеннар.	2
22.	Җырлы-биюле уеннар.	2
23.	Такмак әйтешле уеннар.	2
24.	Җитезлеккә уеннар өйрәнү.	2
25.	“Беренче театр ” театр-тамашаның эчтәлеге белән танышу. Рольләргә бүлеп уку.	2
26.	Сәнгатьле уку буенча эш.	2
27.	Театрны кабатлау. Хәрәкәтләр. Музыка.	2
28.	Киемнәр әзерләү. Сәхнәдә чыгыш ясауга әзерлек.	2
29.	Сәхнәгә кую.	2
30.	Татар халык бәйрәмнәре.	2
31.	Йола бәйрәмнәре.	2
32.	Данлыклы шәхесләребез Районнан чыккан язучылар һәм сәнгать әһелләре белән таныштыруны дәвам итү.	2
33.	Композиторларыбыз иҗаты белән танышуны дәвам итү.	2
34.	Татар халык шагыйре Г.Тукайның шигырьләрен уку, сәнгатьле уку күнекмәләрен үстерү.	2
35.	Туган ягым – яшел бишек.  Бүгенге көн экологик проблемалар. Күзәтүләр буеча фикер алышу.	2
36.	Районыбызның туган як музеена сәяхәт	1
37.	Эшләгән эшләргә анализ, нәтиҗә.	1
		70с

        

                                                                 

                                            

                                                                                 Кулланма әдәбият.

 

 

 

 

1.      “Әдәбият белеменә кереш”.
2.      Татар халык әкиятләре.
3.      “Тәрбия” газетасы.
4.      “Ачык дәрес” газетасы.
5.      “Җырлыйк әле” җыр китабы.
6.      Х. Халиков “Зиһен ачкычлары”
7.      “Мәктәп сәхнәсе” китабы.
8.      Табышмаклар, тизәйткечләр, тел шомарткычлар.
9.      “Көмеш кыңгырау”, “Сабантуй” газеталары.
10.             Гомәр Бәширов “Туган ягым – яшел бишек”.
11.             Т.Нәҗмиев, М. Абдуллин “Яшә, Саба-Йорт”.
12.             “Әдәплелек дәресләре”.
13.             Татар халык уеннары.
14.             Татар халык биюләре.
15.             Хәйруллина А. Дөрес сөйләргә өйрәнегез. Казан, 1992
16.             Баязитова Ф. Татар халкының бәйрәм һәм көнкүреш йолалары. Казан, 1995